Ik heb nog een reisje tegoed!

De 86-jarige mevrouw van Asten vertelt over haar leven met scoliose en het ene korset na het andere.

“Toen mijn moeder van mij in verwachting was, was ze zo uitgeput na vier bevallingen, dat ze zes weken moest uitrusten in het ziekenhuis. Ik ben daar het slachtoffer van.” Daar is deze energieke, nog zelfstandig wonende dame van overtuigd. Ze loopt heen en weer van de keuken naar de tafel in haar appartementje met uitzicht op de Bossche Broek. Alles ligt al klaar voor het interview en terwijl de thee staat te trekken vertelt ze honderduit.

Steunzolen

Als vijfjarige kreeg ze al steunzooltjes aangemeten omdat haar voeten naar binnen draaiden. Toen ze een jaar of 13 was kreeg ze last van haar enkels en werd ze verwezen naar de St. Maartenskliniek in Nijmegen die toen in 1944, nog gedeeltelijk in puin lag door de bombardementen. De artsen die haar onderzochten konden niet veel voor haar doen. Ze kreeg nieuwe steunzolen en enkelkousjes. Maar haar wervelkolom was toen al wel scheef aan het groeien doordat de tussenwervelschijven versneld versleten. Toen ze 29 was, werd ze in het Carolusziekenhuis in ‘s-Hertogenbosch ‘aan haar rug geopereerd’. Er werden stukjes bot tussen haar ingezakte wervels geplaatst. Hoe dat precies in zijn werk ging weet ze niet meer. Wel herinnert ze zich dat ze helemaal in het gips werd verpakt en na een paar dagen plotseling hevige buikpijn kreeg. Ze moest meteen weer uit het gips en onder het mes vanwege een blindedarmontsteking.

Doorligplekken

Daarna ging ze opnieuw in het gips en mocht thuis 3 maanden op bed gaan liggen. Ze weet nog dat het een warme zomer was en dat ze veel last kreeg van doorligplekken die met levertraanzalf behandeld werden. Heel voorzichtig leerde ze weer opnieuw lopen met behulp van een geduldige buurman die door zijn reizen naar Lourdes met de verkennerij, ervaring had opgedaan met invalide mensen. Dat ze niet meer kon zwemmen en schaatsen nam ze maar voor lief.

Korsetten

Omdat het bot in haar rug niet goed aangroeide krijgt ze een korset aangemeten. Korsetten heeft ze daarna haar leven in alle soorten gedragen, van leer tot linnen tot het clusterkorset dat ze nu de hele dag aan heeft en dat haar letterlijk overeind houdt. Om uit vinden of ze dit korset zou kunnen dragen, moest ze eerst vier weken op proef in een gipsenkorset en dat pakte goed uit. Helaas neemt de scheefgroei nog steeds toe en ook dit korset moet elke twee jaar worden aangepast of vernieuwd. Dankzij de thuiszorg lukt het nog om thuis te blijven wonen, want het clusterkorset dat haar lichaam van liezen tot boven de buste omsluit is te zwaar om zelf aan te doen. Ze kan het wel nog zelf uit doen, maar na de nacht en na haar middagslaapje heeft ze daar hulp bij nodig.

Nekoperatie

Tegen haar vijftigste kreeg ze last van hoofd- en nekpijn. Dat was soms zo erg dat ze haar hoofd haast niet meer omhoog kan houden. Fysiotherapie mocht niet baten en ze werd doorverwezen naar de St. Maartenskliniek. In 1980 is het zover, een operatie waarbij bot geplaatst zal worden tussen de vijfde, zesde en zevende wervel. Als de arts haar vanwege het vooronderzoek plaatselijk wil verdoven gaat er iets mis, de rechterkant van haar lichaam vertoont verlammingsverschijnselen. Gelukkig trekken die weer bij en na drie weken wordt de operatie uitgevoerd. Als ze helemaal ingepakt in het gips naar huis mag, heeft ze er vier weken ziekenhuis opzitten en moet ze nog maanden rondlopen met een gipsen hoedje op. De ingrijpende operatie kan echter niet voorkomen dat de bochten steeds groter worden.

Haken voor Roemenië

Ondanks al die medische toestanden is mevrouw van Asten een tevreden en opgewekt mens. Ze houdt zich aan de regels: verplicht middagrust en regelmatig bewegen. Ze doet zelf de boodschappen met de rollator en wandelt een paar keer in de week naar het centrum van Den Bosch om met een vriendin koffie te drinken. In haar knusse flatje zingt de kanarie terwijl ze legpuzzels maakt of kussens, sjaals en mutsen haakt voor Roemenië. De thuishulp komt elke morgen om haar te helpen met het korset, de lange steunkousen en twee keer in de week met douchen. Warme maaltijden worden gebracht, want lang aan het aanrecht staan lukt niet meer. Haar linnengoed brengt ze naar de wasserij in de buurt.

Voorzorgsmaatregelen

Opmerkelijk genoeg heeft mevrouw van Asten weinig pijnklachten. Of eigenlijk heeft ze elke dag wel iets waar ze last van heeft, maar ze houdt gewoon niet van zeuren. De laatste tijd heeft ze toch weer last van haar nek, daarom neemt ze een paar keer in de week een paracetamol. Voor ze het clusterkorset kreeg, had ze wel veel hoofdpijn, maar dat werd een stuk minder toen ze het korset ging dragen. Om zo lang mogelijk fit te blijven gaat ze wekelijks naar de fysiofitness voor senioren. “Dat is heel gezellig en we lachen veel!”

Skelet voor de wetenschap

Aan haar korset hangt een niet-reanimerenpenning en na haar overlijden gaat haar lichaam voor wetenschappelijk onderzoek naar het Radboudumc in Nijmegen. “Want zoals ik zijn er niet veel dus dat reisje houd ik nog tegoed” lacht ze, terwijl ze me uitzwaait bij het trappenhuis.

Door Annelies van der Sanden